Kennisdocument: Carp Hooks (deel 1)

Het Amerikaanse en hoogstaande zakelijke magazine Forbes schreef in 2005 dat de vishaak één van de 20 meest belangrijke middelen was in de geschiedenis van de mens. Dierenactivisten en partijen raken niet uitgepraat over dat scherpe, dieronvriendelijke stukje staal en wij vissers zien de haak als het meest essentiële onderdeel in de eindmontage. Het zelfs zo dat Sportvisserij Nederland een complete hengeluitrusting, maar zonder haak niet eens erkent als hengel zodanig en bij het niet hebben van een juiste vergunning, geen bekeuring mag uitschrijven. Vissen met een hengel zonder haak is als ademen op de maan. De haak is onlosmakelijk verbonden aan onze sport en is de laatste schakel tussen visser en vis.
 


2013 betekent keuze

Binnen de karpervisserij kennen we een scala aan haken van eerder 1000 dan 100 merken. Haken zijn anno 2013 verkrijgbaar in diverse modellen, kleuren, weerhaken, coatings, lengtes en draad diktes. Elke fabrikant heeft wel haken in het assortiment en mede door het feit dat elke fabrikant zijn eigen naam geeft aan een type haak, zien we als vissers zijnde door de bomen het bos niet meer. Het zal niemand verbazen dat velen haken uit dezelfde fabrieken komen en enkel een ander label krijgen opgeprikt. In de wereld bestaan echt talloze verschillende types haken en fabrikanten hoeven enkel uit te zoeken uit decimeter dikke catalogussen.
 


De keuze is reuze! Solar Stronghold 101's haken (bron: Koopman Hengelsport)
 

The Manufacturers

In de wereld kennen we een paar fabrieken die het gros van de karperhaken maken. Denk aan het Noorweegse Mustad, het Japanse Tiemco, het Japanse Gamakatsu, het Engelse Partridge (onderdeel sinds 1996 van Mustad) of het Amerikaanse Owner om een paar karper-gerelateerde merken te noemen. Zij zijn gezamenlijk verantwoordelijk voor al die haken van die honderden karpermerken en dat kan heel verhelderend zijn. Het vergelijken en reviewen van haken wordt hierdoor heel wat lastiger want wie zegt dat merk A en merk B niet uit 1 fabriek komen! 
 


Welke komen uit dezelfde fabriek?


In dit kennisdocument nemen we de karperhaak zoals we die allen kennen onder de loep. Hoe begon het ooit? Waar liggen de innovaties? Hoe worden haken überhaupt gemaakt en wat kunnen we wellicht in de toekomst verwachten? We nemen je mee in de wereld van de haak vanuit verschillende perspectieven. Van coatings tot materialen en van haaktype tot de haakanotomie. Ondanks dat de haak een simpel product lijkt, is het een product met een verhaal. Veel leesplezier gewenst!
 


Hoe het begon

Zoals net al gezegd noteerde het Amerikaanse Forbes magazine de vishaak in het algemeen als 1 van de 20 belangrijkste middelen uit de geschiedenis van de mens. De oudste vishaak in de wereld werd in 2011 in een grot gevonden door professor Sue O' Connor op het oostelijke deel van het eilandje Timor. Deze haak welke gemaakt was van schelp, dateerde van 16.000 tot 23.000 jaar geleden. Waar vroeger puur werd gevist voor consumptie, zo is het vissen met hengel en haak anno 2013 gelukkig meer een hobby dan noodzaak. Ondanks dat de gedachten in de wereld niet overal op dit vlak gelijk zijn, kunnen we wel constateren dat in de welvarende landen het catch & release principe steeds meer zoden aan de dijk krijgt. 
 


De oudste vishaak ter wereld gemaakt van Trochus schelp
(bron: www.australiangeographic.com.au)
 

Mustad en vliegenhaken

Om ons meer toe te spitsen op de karpervisserij, gaan we terug naar de jaren '40 en '50 waartussen de start lag van het daadwerkelijke specimen vissen op karper zoals we dat hedendag kennen. In die jaren waren specifiek gerichte karperproducten niet bestaand. Er diende gegrepen te worden naar substituten uit de zee- of vliegvisserij. Het in 1877 opgerichte Mustad uit Noorwegen was een grote speler toentertijd en domineerde op het gebied van haken wat mede kwam door hun knowhow en de vertaling hiervan in machines. Een deel van deze knowhow werd verkregen door Partridge of Redditch. Ondanks dat echte karperhaken toen nog niet bestonden, waren vooral (zalm) vliegenhaken als Tiemco limerick's enorm in trek door hun sterkte. Vliegenhaken in het algemeen, dienden beter bestand te zijn dan andere haken doordat ze veelvuldig in aanraking kwamen met stenen en obstakels. In de jaren '60 en '70 werden (zalm) vliegenhaken zelfs verkozen boven de standaard Mustad haken. Dit advies was onder andere te lezen in het uit 1969 stammende boekje 'Vang Karper' van D. L. Steuart en P. Meurikken. Een leuke anekdote die er overigens ook instond was dat streamerhaken niet aan te raden waren door hun sterkte. 
 


Mustad haken in het boekje 'Vang Karper' van D. L. Steuart en P. Meurikken uit 1969
 

Partridge of Redditch

In de jaren '60 tot de jaren '90 kunnen we daadwerkelijk zien dat er haken op de markt kwamen die speciaal waren vervaardigd voor karper. Onder andere het al uit de 17e eeuw stammende Partridge of Redditch van oprichter Albert Partridge, werd in de jaren '70 steeds moderner en populairder. Een goede zet die Partridge decennia lang heeft geholpen naar succes, was om legendarische karpervissers van toen aan hun merk te verbinden. Denk aan de Kevin Maddocks boilie Carp Hooks, Rod Hutchinson OW Hooks, Grey Schadow Jack Hilton Hooks of Ritchie McDonald Carp Hooks. De simpele pakjes waarop met de hand de grote van de haak was geschreven, de voor deze tijd grote haakmaten en de voor die tijd kwalitatieve zwarte coating waren kenmerkend. Partridge werd in 1996 overgenomen door wereldleider Mustad maar levert tot op de dag van vandaag nog steeds haken. Door de decennia heen kwamen er steeds meer merken op de markt die karperhaken gingen verkopen. Door kortere communicatielijnen en meer knowhow, is evolutie van de karperhaak de afgelopen decennia in sneltreinvaart gegaan.
 


Kevin Maddocks Boilie Carp Hooks van het Engelse Partridge


Volgende week gaan we in het 2e deel van dit drieluik verder met de anatomie van de haak, het productieproces en maken we een begin met de innovaties die karperhaken anno 2013 hebben gemaakt tot wat ze nu zijn. Tot dan!

 

Advertentie
Reacties

Plaats een reactie

U bent momenteel niet ingelogd bij CarpFeeling. Als u een reactie plaatst moet u het opgegeven e-mail adres valideren middels een e-mail die ontvangt. Uw e-mail adres wordt voor de rest niet gebruikt. Het is maar een simpele muisklik, maar zo weten we wel zeker dat er geen misbruik van gemaakt wordt zonder in te boeten aan gebruiksvriendelijkheid. Maar als u zich aanmeldt of registreert dan hoeft dit niet en is uw reactie direct zichtbaar, nog net wat makkelijker dus.